Rocznik 2026

Drogie Czytelniczki i Drodzy Czytelnicy,

niniejsze wydanie jest dość szczególne – po raz pierwszy publikujemy je bowiem w podwójnej formie. Poza „standardowym” numerem oddajemy do Waszej dyspozycji także dodatek pt. „Antyprzemocownik wakacyjny”. Tak, to lektura, w której znajdzie się wiele odniesień do lata i urlopów, ale oczywiście nie tylko. Spokojnie będzie można ją czytać także przez kolejne miesiące.

Jeśli jednak chodzi o publikację, którą teraz macie przed oczami, jako główny jej dział proponujemy „Systemowe spojrzenie na przemoc”. Przyglądamy się tym samym m.in. procedurze „Niebieskie Karty”, zwłaszcza z perspektywy pracowników socjalnych. Dr Michał Gluzek opisuje skuteczność lokalnych systemów przeciwdziałania przemocy domowej na przykładzie gminy Łapsze Niżne oraz Siemianowic Śląskich, zaś Marcin Kozak – Sosnowca. Bardzo ciekawym zagadnieniem w zakresie systemowej pracy jest też współpraca pomiędzy różnymi kościołami i wspólnotami religijnymi.
W marcu odbył się w Warszawie warsztat OBWE/ODIHR „Wiara w zmianę”, w którym brał udział m.in. Daniel Przygoda, prawnik Niebieskiej Linii IPZ. Na łamach naszego czasopisma opisuje przebieg oraz warsztatowe wnioski, z kluczową myślą na czele, że: „Przemoc wobec kobiet i dziewcząt nie jest sprawą kobiet, którą to kobiety mają załatwić między sobą. Jest sprawą całego społeczeństwa, w tym mężczyzn, a także wspólnot wiary”.

Innym ważnym wydarzeniem ostatnich tygodni była też Gala Nagrody Korczaka 2026. Na kolejnych stronach znajduje się krótka fotorelacja z tego wieczoru oraz przybliżenie, czym dokładnie jest Nagroda Korczaka – kto ją przyznaje, jaki przyświeca jej cel, kto w tym roku otrzymał wyróżnienie i jakiej kategorii. Mały spoiler: jedną z laureatek była Niebieska Linia IPZ! Zostaliśmy nagrodzeni za Mapę Pomocy Dziecku. To interaktywne narzędzie, które wskazuje, jak reagować, gdy pojawia się podejrzenie, że dziecko doznaje przemocy domowej.

Sama Gala, w której miałam przyjemność osobiście uczestniczyć, była wydarzeniem niezwykle wzruszającym i bardzo prawdziwym. To ogromna przyjemność przebywać w gronie osób, które swoje życie zawodowe (a często nie tylko to) poświęcają wsparciu i opiece nad najmłodszymi, szerząc dobro i wielowymiarowo rozumiane wartości korczakowskie.

Tym pozytywnym akcentem zapraszam do lektury i zachęcam do zamawiania wydań papierowych – zgłoszenia można wysyłać na adres
pismo@niebieskalinia.pl.

Katarzyna Miłkowska

SPIS TREŚCI 3/164/2026

Systemowe spojrzenie na przemoc

• Michał Gluzek Co decyduje o skuteczności lokalnych systemów przeciwdziałania przemocy domowej?
  Analiza dobrych praktyk
• Marcin Kozak Przemoc domowa jako wyzwanie dla pracy socjalnej w Sosnowcu. Analiza działań pomocowych i
  barier interwencji
• Daniel Przygoda Wiara w zmianę. Środowiska religijne jako sojusznik w przeciwdziałaniu przemocy wobec
  kobiet i dziewcząt
• Agnieszka Widera Ekspertyza pozaprocesowa osoby pokrzywdzonej seksualnie – stanowisko organów
  procesowych
  

W trosce o dzieci

• Katarzyna Miłkowska Nagroda Korczaka 2026. Wyróżnienie dla Niebieskiej Linii IPZ za Mapę Pomocy Dziecku
• Maksymiliana Żaczek Gdy dziecko ujawnia krzywdzenie

W gabinecie terapeuty

• Aneta Gawełek Od przetrwania do powielenia wzorca. Mechanizm identyfikacji z agresorem u osób
  doświadczających przemocy w dzieciństwie
• Agata Sierota Ukryta przemoc w rodzinie HFA – osób wysoko funkcjonujących, nadmiernie
  używających alkoholu
• Dominika Padzik Niewyspany sprawca przemocy

Przemoc a ADHD

• Ewa Mażul Krótki lont czy przemoc? Komunikacja z osobami z ADHD
• Arleta Balcerek Dysregulacja emocjonalna i impulsywność jako czynniki ryzyka zachowań
  przemocowych w bliskich relacjach

WERSJA PDF: >>POBIERZ<<

ANTYPRZEMOCOWNIK WAKACYJNY

Drogie Czytelniczki i Drodzy Czytelnicy,

tego jeszcze nie było! Czasopismo, które właśnie czytasz, to rozszerzenie dla klasycznego numeru „Niebieskiej Linii”. W tym roku, wspólnie z grantodawcą, który dofinansowuje wydawanie naszego pisma, postanowiliśmy przekazać do Waszej dyspozycji jeszcze więcej wiedzy. Bo choć lato wielu osobom kojarzy się z luzem i wypoczynkiem – jak dobitnie wskazał wywiad, który przeprowadziłam z Mają Kuźmicz, kierowniczką Niebieskiej Linii IPZ
– coś takiego jak „wakacje od przemocy” nie istnieje.

Stąd też przygotowaliśmy „Antyprzemocownik wakacyjny”, którego większość tekstów bezpośrednio nawiązuje do okresu urlopowego i letniej swobody. Z pełną odpowiedzialnością mogę jednak stwierdzić, że wszystkie materiały, które w tym wydaniu oddajemy w Wasze ręce, są uniwersalne i spokojnie można je czytać przez cały rok.

Tematem, który osobiście opracowałam – bo też według mnie jest szalenie ważny – jest kwestia reagowania na przemoc. Opisane zostały skuteczne i najczęściej stosowane metody, przy jednoczesnym pełnym szacunku dla emocji nie tylko osób, których przemocowa sytuacja bezpośrednio dotyczy, ale też świadków i świadkiń. Tak, można czuć lęk czy nawet strach, ale wcale nie musi wykluczać to reakcji, która przecież może okazać się dla kogoś ratunkiem.

Dużą wagę przywiązujemy także do dzieci, dla których wakacje potrafią być szczególnie zagrażające. Bo choć często szkołę traktuje się jak „udrękę”, nieraz to właśnie ona stanowi jedyną stabilną bazę, która jest niezbędna dla bezpieczeństwa najmłodszych. Pisze o tym w swoim artykule m.in. Maksymiliana Żaczek, psycholożka i psychoterapeutka, a od strony prawnej porzuceniu małoletniego albo nieporadnego przygląda się Damian Aptowicz, radca prawny.

Zapraszam serdecznie do lektury i życzę – zgodnie z tytułem naszej publikacji – antyprzemocowych wakacji!

Katarzyna Miłkowska

SPIS TREŚCI 3/164/2026 DODATEK

Lato bez przemocy

• Rozmowa Katarzyny Miłkowskiej z Mają Kuźmicz NIE MA wakacji od przemocy
• Katarzyna Miłkowska 5 wskazówek, jak reagować na przemoc
• Agata Teutsch WenDo – poszerzanie przestrzeni wolności i bezpieczeństwa dziewczyn i kobiet
• Kinga Barszcz Gwałt na randce

Wakacje okiem dzieci

• Maksymiliana Żaczek Wakacje poza radarem
• Anna Maria Nowakowska Rzeczy, o których nie wiedziałaś
• Justyna Kotowicz Ciche skutki głośnych słów. Destrukcyjna siła krzyku w bliskich relacjach

Prawo przez cały rok

• Damian Aptowicz Przestępstwo porzucenia a przemoc domowa
• Katarzyna Syroka-Marczewska Nieodpłatna pomoc prawna
  

Kontrola pod kontrolą

• Leszek Tasiemski Cyberprzemoc nie bierze urlopu. Wakacyjne zagrożenia cyfrowe i nowe formy przemocy
  w bliskich relacjach
• Paulina Pawlak Czym różni się troska od kontroli?

WERSJA PDF: >>POBIERZ<<

Drogie Czytelniczki i Drodzy Czytelnicy,

w niniejszym numerze na tapet bierzemy przede wszystkim dwa tematy: przemoc wobec kobiet oraz traumy, zwłaszcza cPTSD. Oba zjawiska są bardzo złożone, mają różne odsłony i mogą być ze sobą silnie powiązane. Zdaję sobie sprawę z tego, że kilka artykułów nie opisze w pełni tego, co powinniśmy o nich wiedzieć. Nie zmienia to jednak faktu, że każda merytoryczna, ekspercka wypowiedź w zakresie tych zagadnień zwiększa świadomość społeczną – a bez wątpienia to jeden z przyświecających nam w każdym numerze celów.

Jeśli chodzi o przemoc wobec kobiet, bardzo ciekawych danych dostarcza nam kolejny raport autorstwa prawniczki i działaczki społecznej Alicji Serafin, która tym razem przygląda się temu, jak o kobietobójstwach mówi się w polskich mediach. To bardzo ważny aspekt, zwłaszcza przy założeniu – które mi osobiście jest bardzo bliskie – że język kształtuje rzeczywistość. Co jednak istotne, w dobie współczesnych technologii, samo pojęcie języka trzeba rozumieć szeroko, tj. biorąc pod uwagę także język obrazu. Ten zaś szczególnie lubi budowanie narracji opartej na brutalności i sensacji, które de facto nikomu nie służą. Jak zatem mówić o tak poważnych kwestiach w sposób rzetelny, nietrywializujący i podkreślający wagę problemów? Myślę, że to temat do poważnej społecznej dyskusji – chętnie podejmiemy się jej w większym zakresie!

Niezmiennie pozostajemy otwarci także na inne dyskusje i udostępniamy łamy naszego pisma specjalistom w różnego rodzaju zagadnieniach powiązanych z przemocą. Jeśli więc macie Państwo w sobie gotowość do współpracy, serdecznie zapraszam do kontaktu: pismo@niebieskalinia.pl. W planach mamy kolejne i kolejne wydania, więc już zapowiadam, że jeszcze w 2026 roku wiele przed nami!

A jeśli chcecie nas Państwo wspomóc, zawsze możecie przekazać wsparcie pieniężne na konto Santander 32 1090 1056 0000 0001 0128 5123 (IBAN: PL32 1090 1056 0000 0001 0128 5123). W tytule przelewu prosimy podać „Darowizna na rzecz pisma Niebieska Linia". Każda złotówka ma dla nas ogromne znaczenie i pomaga nam zwiększać świadomość w tych jakże trudnych, ale niezwykle ważnych tematach – bo razem możemy zdziałać naprawdę wiele!

Katarzyna Miłkowska

SPIS TREŚCI 2/163/2026

PRZEMOC WOBEC KOBIET

• Alicja Serafin Czym jest przemoc symboliczna w języku? 6 szkodliwych narracji o kobietobójstwie w polskich mediach
• Katarzyna Miłkowska Zauważone za późno. Samobójstwa kobiet doświadczających przemocy domowej
• Katarzyna Kulesza Cyberprzemoc wobec kobiet – temat wciąż aktualny

TRAUMA

• Natalia Harasimowicz cPTSD a PTSD. Różne oblicza traum
• Dr Aylin Thiel „Trauma. Jak ją pokonać i zacząć naprawdę żyć”
• Kamila Hołubowicz „Los, który dziedziczysz” – jak odzyskać wolność od rodzinnych traum

CICHA PRZEMOC

• Paulina Pawlak Cicha przemoc. Jak wyglądają taktyki „miękkiego kontrolowania”?
• Anna Maria Nowakowska Dobre intencje

NEWSY

• Katarzyna Miłkowska Przegląd najnowszych badań

WERSJA PDF: >>POBIERZ<<

Drogie Czytelniczki i Drodzy Czytelnicy,

gdy w grudniowym numerze podsumowywałam 2025 rok, napisałam, że nie był on łatwy, a 2026 zapowiada się bardzo intensywnie – nie pomyliłam się nic a nic. Niestety ta intensywność wynika przede wszystkim z wielu niewiadomych, z którymi muszą mierzyć się różnego rodzaju organizacje zajmujące się przeciwdziałaniem przemocy (w dużej mierze dotyczy to finansowania realizowanych przez nie działań). I choć zapewne część osób powiedziałaby: „Nic nowego – rzeczywistość, w jakiej funkcjonujemy, w zasadzie przecież od zawsze jest dla organizacji pozarządowych wielką niewiadomą”, to wydaje się, że w tym momencie mamy sytuację noszącą znamiona swego rodzaju apogeum. To o tyle trudne, że wielu osobom zaangażowanym w system przeciwdziałania przemocy domowej realnie odbiera siły do działania (które i tak od lat są nadwyrężone). Nie mówimy już nawet o balansowaniu na granicy wypalenia, ale po prostu wypadaniu z systemu specjalistów, których przecież tak bardzo cały czas brakuje… Cóż, jeżeli ma to dodatkowo „zahartować” organizacje pozarządowe, to chyba faktycznie ich odporność będzie wręcz niezniszczalna, ale… jakim kosztem?

Niezależnie jednak od tego, co przyniesie przyszłość, konieczność działania jest tu i teraz. Obrazują to artykuły, które publikujemy w tym numerze – mam na myśli przede wszystkim raport dotyczący badania skali kobietobójstw w Polsce, podsumowanie II edycji kampanii Dzieciństwo bez Przemocy oraz zapowiedź kolejnych wyników badań z cyklu „(Nie)widzialne koszty przemocy domowej w Polsce”. Bardzo ważne w tym kontekście są też obserwacje i rekomendacje dra Grzegorza Wrony, który pisze o projekcie nowelizacji ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej, a także zapowiedziach większych zmian, które Polska ma jeszcze przed sobą (wynikających m.in. z Dyrektywy Parlamentu i Rady Unii Europejskiej o zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej, która jest wynikiem ratyfikacji przez UE w 2023 roku odpowiedniej Konwencji Rady Europy).

Co warto podkreślić, do tworzenia tego numeru po raz pierwszy zaprosiliśmy też studentów psychologii. To ogromnie ważne, by inwestować w młode osoby, które nie boją się trudnych tematów. Świeże spojrzenie, nowa perspektywa i gotowość do działania to wartości, które bardzo chcemy wspierać – zapraszamy do czytania ich tekstów! Powstały w ramach zajęć z dr hab., prof. Uniwersytetu SWPS, Izabelą Krejtz.

Życzę zatem owocnej lektury i wysyłam dużo dobrej energii, dziękując przy okazji tym, którzy wspierają nas darowiznami – to dzięki Wam możemy m.in. kontynuować działania naszego Pisma.  

Katarzyna Miłkowska

SPIS TREŚCI 1/162/2026

RAPORTY I REKOMENDACJE NA NOWY ROK

• Alicja Serafin Kobietobójstwo a system przeciwdziałania przemocy domowej. Projekt Femicide in Poland
• Katarzyna Miłkowska Dzieciństwo bez Przemocy pod lupą. Ewaluacja kampanii
• Izabela Grabowska„(Nie)widzialne koszty przemocy domowej w Polsce.” Nowy raport już w 2026 roku!
• Grzegorz WronaW oczekiwaniu na uproszczenie procedur

ZWIĄZEK A PRZEMOC

• Barbara Sławik Przemoc a terapia par. Praca w nurcie EFT
• Justyna Kotowicz Niewidzialne nadużycie. Dynamika zachowań bierno-agresywnych w relacjach intymnych
• Paulina Pawlak Reakcje zamrożenia. Dlaczego osoba krzywdzona „nic nie robi”, choć tak bardzo cierpi?
• Anna Maria Nowakowska Nie popełniaj moich błędów

OKIEM STUDENTÓW

• Bartosz Gromek Kim są incele? Źródła nienawiści i cierpienia u mężczyzn w XXI wieku
• Magdalena Paprocka Zespół stresu pourazowego w badaniach okulograficznych

WERSJA PDF: >>POBIERZ<<